Şahıs Şirketi mi Limited Şirket mi?

İşe başlarken en sık sorulan sorulardan biri: şahıs mı, limited mi? Çoğu kişi cevabı yalnızca "hangi vergi daha düşük" diye arıyor. Oysa seçim; sorumluluk, kuruluş maliyeti, ortaklık ihtiyacı ve büyüme planıyla birlikte bakılınca netleşir.

Bu yazıda iki yapıyı yan yana koyuyoruz. Oran ve tutarları yazmıyoruz — bunlar dönemsel değişir; mantık ve karar çerçevesi kalır.

Kısa karşılaştırma

Tablodaki her satır tek başına karar vermez. Düşük cirolu, tek kişilik bir işte şahıs sık tercih edilir; ortaklık, yatırım veya yüksek ticari risk varsa limited öne çıkar.

Vergi karşılaştırması nasıl okunur?

Şahısta kazanç gelir vergisine tabidir; dilim yükseldikçe efektif oran artar. Limited'de şirket kurumlar vergisi öder; kârı ortağa dağıtırsanız bir katman daha (stopaj) gelir.

Bu yüzden "limited her zaman daha ucuz" veya "şahıs her zaman daha ucuz" demek yanıltıcıdır. Karşılaştırmayı şöyle kurun:

• Beklenen yıllık kâr aralığınız nedir?
• Kârın ne kadarını işletmede bırakacaksınız, ne kadarını çekeceksiniz?
• Prim / bağkur yükümlülüğünüz hangi yapıda nasıl şekilleniyor?

Güncel oranlar için mali müşavirinizle senaryo çalışın. Burada amaç, soruyu doğru sormaktır; tek bir tablodaki oranla nihai karar vermek değildir.

Sorumluluk ve risk

Şahıs işletmesinde ticari borçlar ile kişisel malvarlığı arasındaki çizgi incedir. Limited'de kural olarak şirket borcu, ortakların kişisel malvarlığına otomatik taşınmaz — ama kefalet, vergi ve SGK borçları gibi istisnalar pratikte sık konuşulur.

Yüksek stoklu ticaret, vadeli alım, büyük sözleşmeler veya ortaklık planı varsa sorumluluk sınırı çoğu zaman vergi oranından daha kritik bir kriter olur.

Hangi senaryoda hangisi?

• Şahıs daha sık uygun. Tek kişilik hizmet işi, düşük-orta hacim, hızlı açılış ihtiyacı, basit operasyon.
• Limited daha sık uygun. Ortaklık, yatırımcı görüşmesi, marka / sözleşme ölçeği, daha yüksek ticari risk.
• Sonradan geçiş. Şahısla başlayıp büyüdükçe limited'e geçmek yaygın bir yoldur; geçişin kendi maliyeti ve prosedürü vardır.

Şahısla başlıyorsanız kuruluş ve ilk muhasebe adımları yazısı ilk haftanın kontrol listesini verir. Genç girişimci koşullarına giriyorsanız istisna yazısına da bakın.

Muhasebe tarafı seçimi değiştirmese de yükü değiştirir

Her iki yapıda da fatura, kasa-banka, cari ve KDV takibi gerekir. Fark, defter türü, beyanname seti ve mali müşavirle iş bölümündedir. Yapı ne olursa olsun, günlük kayıt düzenini ilk günden kurmak sonraki dönüşümü kolaylaştırır.

Sık sorulanlar

Limited her zaman daha prestijli midir?

Bazı müşteri ve ihalelerde tüzel kişilik beklenir. Ama prestij tek başına maliyet ve prosedür farkını haklı çıkarmaz; iş modelinize göre bakın.

Şahıstan limited'e geçmek zor mu?

Mümkün ama "bir düğmeyle" değildir. Devir, yeni mükellefiyet, cari ve stok açılışı plan ister. Zamanlamayı mali müşavirinizle yapın.

Basit usul bu seçimin neresinde?

Basit usul, şartları sağlayan şahıs mükellefler için ayrı bir vergilendirme düzenidir. Limited ile karıştırılmamalı. Koşulları basit usul yazısında anlattık.

Kararı tek başıma mı vermeliyim?

Hayır. Vergi, prim ve sorumluluk senaryosu birlikte okunmalı. Bu yazı karar çerçevesi sunar; nihai yapılandırma için mali müşavir şarttır.

Özetle: şahıs hız ve sadelik, limited sınırlı sorumluluk ve ortaklık esnekliği getirir. Vergi oranı tek kriter değildir; risk ve büyüme planınızı da masaya koyun.

Qolay.App'te ücretsiz hesap açarak hangi yapıda olursanız olun gelir-gider ve belge düzeninizi ilk günden kurabilirsiniz.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır. Vergi oranları, prim şartları ve şirket kuruluş prosedürleri dönemsel değişir; kendi durumunuz için mali müşavirinize danışın.